Manuel Giriş

Son güncelleme 3 ay önce

Manuel Giriş, emisyon hesaplamalarının kullanıcı tarafından tek tek ve doğrudan sistem üzerinden yapıldığı veri giriş yöntemidir. Özellikle sınırlı veri hacmine sahip organizasyonlar veya tekil aktivite bazlı hesaplamalar için uygundur.

Manuel giriş ekranına, Veri Girişi+ modülü altında yer alan Manuel Giriş sekmesi üzerinden erişilir.

Tesis Ayarları

Manuel emisyon hesaplamasına başlamadan önce, hesaplamanın hangi tesis için yapılacağı seçilmelidir.

Tesis Ayarları alanında seçilen tesise ait aşağıdaki bilgiler görüntülenir:

  • Tesis adı

  • Tesis türü (ör. Office)

  • Ülke ve şehir bilgisi

  • Emisyon profili

Manuel giriş ekranında listelenen emisyon kaynakları (emisyon faktörleri), seçilen tesisin Emisyon Profili kapsamında daha önceden tanımlanmış olan faktörlerdir. Bu nedenle manuel hesaplamalarda yalnızca ilgili emisyon profiline eklenmiş emisyon faktörleri kullanılabilir.

Tarih Aralığı Seçimi

Manuel Emisyon Hesaplaması ekranında, hesaplamaya dahil edilecek başlangıç ve bitiş tarihleri belirlenir. Bu tarih aralığı, girilen aktivite verisinin dönemini temsil ettiğini ifade eder.

Örneğin fatura bazlı bir hesaplama yapılıyorsa, faturada yer alan tüketim dönemi bu alandan tanımlanmalıdır.

Hesaplama Metodu

Hesaplama öncesinde kullanılacak yöntem seçilir:

  • Faaliyet Bazlı (Activity-based)

  • Harcama Bazlı (Spend-based)

Bu seçim, sistemde listelenecek emisyon faktörlerini belirler. Faaliyet bazlı bir emisyon faktörü kullanılacaksa faaliyet bazlı, finansal değerler ile bir hesaplama yapılacaksa harcama bazlı yöntem seçilmelidir.

Emisyon Kaynağı ve Birim Seçimi

Hesaplama metodunun ardından:

  • Emisyon Kaynağı seçilir. Bu alan, seçilen tesisin emisyon profiline eklenmiş emisyon faktörlerini temsil eder.

  • Birim seçilir. Birim seçenekleri, yine emisyon profiline tanımlı birimlere göre listelenir.

Aktivite Verisi Girişi

Bu alanda, hesaplamaya esas olan tüketim miktarı veya aktivite verisi girilir.
Örneğin kullanılan yakıt miktarı, tüketilen enerji veya satın alınan ürün miktarı.

Tedarikçi Bilgisi (İsteğe Bağlı)

Tedarikçi seçimi zorunlu değildir; ancak emisyonların bir tedarikçi ile ilişkilendirilmesi önemli bir avantaj sağlar.

Tedarikçi bilgisi girildiğinde, emisyonlar ilgili tedarikçiyle ilişkilendirilir. Tedarikçi Yönetimi ve analiz modüllerinde, hangi tedarikçiden ne kadar emisyon kaynaklandığı izlenebilir

Açıklama ve Kanıt Dokümanları

İsteğe bağlı olarak açıklama alanına aktiviteyle ilgili ek bilgiler veya kanıt dokümanlare klenebilir.

Örneğin:

  • Doğalgaz faturaları

  • Elektrik faturaları

  • Aktivite verisini destekleyen diğer belgeler

Bu dokümanlar, denetim ve doğrulama süreçleri için referans niteliği taşır.

Hesaplama ve Sonuçların Yönetimi

Gerekli alanlar doldurulduktan sonra Hesapla butonuna tıklanır.

  • Yapılan hesaplamalar, ekranın alt kısmında yer alan Son 5 Sonuç alanında görüntülenir

  • Her kayıt için … (üç nokta) menüsü üzerinden:

    • Kayıt düzenlenebilir

    • Kayıt silinebilir

  • Tüm hesaplama sonuçları detaylı olarak Sonuçlar sayfası üzerinden görüntülenebilir

Her sonuç; tesis, kategori, tarih aralığı, kullanılan emisyon faktörü ve hesaplanan tCO₂e değeriyle birlikte listelenir.

Manuel Emisyon Hesaplaması – Alt Kategori Bazlı Açıklamalar

Manuel Emisyon Hesaplaması ekranında, seçilen kapsam (Scope 1, 2 veya 3) ve alt kategoriye bağlı olarak veri giriş alanları farklılık gösterebilir. Bu yapı, GHG Protocol ve ISO standartlarına uyumlu emisyon eşlemesi sağlamak amacıyla tasarlanmıştır.

Satın Alınan Mal ve Hizmetler
Bu alt kategoride Ürünler ve Hizmetler olmak üzere iki ayrı seçim bulunur.

  • Fiziksel bir ürün satın alındığında Ürünler

  • Hizmet alımı söz konusu olduğunda (ör. su temini, danışmanlık vb.) Hizmetler
    seçilmelidir. Yanlış seçim yapılması durumunda emisyonların ISO ve GHG eşlemesi hatalı olabilir.

Harcama bazlı yöntem seçildiğinde, sistem emisyon profiline eklenmiş harcama bazlı emisyon faktörlerini kullanır. Aktivite verisi girilirken kullanılan para birimi seçilebilir; Carbondeck tüm para birimi dönüşümlerini otomatik olarak gerçekleştirir.

Yukarı Akış / Aşağı Akış Taşımacılık ve Dağıtım & Seyahatler
Bu kategorilerde kara yolu, deniz yolu, hava yolu ve demir yolu taşımacılığına bağlı emisyonlar hesaplanır. Genel olarak iki temel veri gereklidir:

  • Mesafe

  • Ağırlık (yük taşımacılığı) veya kişi sayısı (seyahatler)

Hava Yolu Taşımacılığına Özel Durum
Hava yolu hesaplamalarında iki farklı veri giriş türü bulunur:

  • Distance (Mesafe)

  • Port (Havalimanı bazlı)

Port seçeneği kullanıldığında, kalkış ve varış havalimanı kodları girilir ve iki havalimanı arasındaki mesafe Carbondeck tarafından otomatik hesaplanır. Kullanıcının yalnızca ağırlık veya kişi sayısı bilgisini girmesi yeterlidir.

Bayilikler (Franchises)
Bayilik emisyonları hesaplanırken:

  • Ayarlar bölümünde tanımlanmış bayilik seçilir

  • İlgili bayiliğin Scope 1 ve Scope 2 emisyonları girilir

Yatırımlar (Investments)
Yatırımlar kategorisinde:

  • Ayarlar bölümünde tanımlanmış yatırım yapılan şirket seçilir

  • Hesaplama yılı belirlenir

  • Şirketin Scope 1, Scope 2 ve Scope 3 emisyonları girilir

Bu yaklaşım, GHG Protocol Financed Emissions metodolojisiyle uyumludur.